ನವದೆಹಲಿ: ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನಡುವೆ ಕದನ ವಿರಾಮ ಘೋಷಣೆಯಾದ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ, ಇರಾನ್ ಸರ್ಕಾರವು ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮೂಲಕ ಸಾಗುವ ಹಡಗುಗಳಿಗೆ ಭಾರಿ ಪ್ರಮಾಣದ ‘ಟ್ರಾನ್ಸಿಟ್ ಫೀ’ ಅಥವಾ ಟೋಲ್ ವಿಧಿಸಲು ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವುದು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಇರಾನ್ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧವಾಗಿರುವ ಕರಡು ಮಸೂದೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುವ ಪ್ರತಿ ಹಡಗಿನಿಂದ ಸುಮಾರು 2 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಶುಲ್ಕ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಲು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಈ ಹಣವನ್ನು ಯುದ್ಧದಿಂದ ಹಾನಿಗೊಳಗಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಬಳಸಲು ಇರಾನ್ ಉದ್ದೇಶಿಸಿದೆ. ಈ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ ಆತಂಕ ಮೂಡಿಸಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯು ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಪೂರೈಕೆಯ ಪ್ರಮುಖ ನಾಡಿಯಾಗಿದೆ.
ಆದರೆ, ಇರಾನ್ನ ಈ ಯೋಜನೆಯು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾನೂನುಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಗಂಭೀರ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸುಯೆಜ್ ಕಾಲುವೆ ಅಥವಾ ಪನಾಮ ಕಾಲುವೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಡಗುಗಳಿಗೆ ಶುಲ್ಕ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಅವುಗಳು ಮಾನವ ನಿರ್ಮಿತ ಕಾಲುವೆಗಳಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಗಾಗಿ ಶುಲ್ಕ ಪಡೆಯುವುದು ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯು ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿರುವ ಜಲಮಾರ್ಗವಾಗಿದ್ದು, ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಾಗರ ಕಾನೂನು ನಿಯಮಾವಳಿಗಳ (UNCLOS) ಪ್ರಕಾರ ಇಂತಹ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಲಮಾರ್ಗಗಳು ಎಲ್ಲಾ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಹಡಗುಗಳ ಮುಕ್ತ ಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ಮುಕ್ತವಾಗಿರಬೇಕು. ಕರಾವಳಿ ದೇಶಗಳು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಜಲಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು ಅಥವಾ ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಸುಂಕ ವಿಧಿಸುವುದು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಿಯಮಗಳ ನೇರ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ನಡುವೆ, ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಮೂಲಕ ಇರಾನ್ ಸಲ್ಲಿಸಿರುವ 10 ಅಂಶಗಳ ಶಾಂತಿ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಅಮೆರಿಕದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಈ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಇರಾನ್ ಮೇಲೆ ಹೇರಲಾಗಿರುವ ನಿರ್ಬಂಧಗಳ ರದ್ದು, ಯುದ್ಧದ ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ಪರಿಹಾರ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕನ್ ಮಿಲಿಟರಿ ನೆಲೆಗಳ ತೆರವು ಮುಂತಾದ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಇರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಇರಾನ್ ಏಕಪಕ್ಷೀಯವಾಗಿ ಟೋಲ್ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ಮುಂದಾದಲ್ಲಿ, ಅದು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕೆ ನಾಂದಿ ಹಾಡಬಹುದು ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಇಂಧನ ದರಗಳ ಮೇಲೆ ಭಾರಿ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಬಹುದು ಎಂದು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
